Ujian Bolam di Malaysia: Standard Kecuaian Perubatan

Apakah Ujian Bolam?

Ujian Bolam berasal daripada kes England 1957, Bolam v Friern Hospital Management Committee [1957] 1 WLR 582. Hakim McNair merumuskannya dalam petikan yang sering dipetik ini:

"Seorang doktor tidak bersalah atas kecuaian jika dia telah bertindak mengikut amalan yang diterima sebagai wajar oleh satu badan pengamal perubatan yang bertanggungjawab dan mahir dalam bidang tertentu itu."

Ujian Bolam diterima pakai dalam undang-undang kecuaian perubatan Malaysia dan digunakan selama beberapa dekad. Ia mengawal tiga persoalan teras: (1) diagnosis (adakah pendekatan diagnostik doktor munasabah?), (2) rawatan (adakah pilihan rawatan selaras dengan amalan rakan sejawat?), dan (3) nasihat dan amaran tentang risiko (adakah doktor memberikan maklumat yang sesuai tentang risiko?).

Ujian ini melindungi doktor. Ia membolehkan doktor mengalahkan tuntutan kecuaian dengan hanya menunjukkan bahawa doktor lain akan melakukan perkara yang sama, walaupun pesakit atau hakim berpendapat sebaliknya.

Kelayakan Bolitho: apabila pendapat "bertanggungjawab" tidak mencukupi

Pada tahun 1998, keputusan House of Lords dalam Bolitho v City and Hackney Health Authority [1998] AC 232 menambah satu kelayakan penting. Lord Browne-Wilkinson memutuskan bahawa badan pendapat perubatan yang menyokong doktor mesti "mampu bertahan analisis logik". Jika badan pendapat itu tidak logik, mahkamah boleh mengetepikannya dan mendapati wujud kecuaian.

Ini bermakna ujian Bolam-Bolitho dalam amalan Malaysia kini beroperasi dalam dua peringkat:

• Adakah terdapat satu badan pendapat perubatan yang bertanggungjawab yang akan melakukan perkara yang sama?

• Adakah pendapat itu mempunyai asas logik yang boleh diterima mahkamah?

Bolitho telah diguna pakai oleh mahkamah Malaysia dalam kes kecuaian perubatan seterusnya, termasuk di Mahkamah Rayuan dan Mahkamah Tinggi.

Foo Fio Na v Dr Soo Fook Mun [2007] 1 MLJ 593: keputusan penting Malaysia

Kes kecuaian perubatan Malaysia yang paling penting dalam 30 tahun lalu ialah Foo Fio Na v Dr Soo Fook Mun & Anor [2007] 1 MLJ 593, yang diputuskan oleh Mahkamah Persekutuan. Kes ini melibatkan seorang wanita yang menjadi lumpuh selepas pembedahan pada lehernya berikutan kemalangan jalan raya. Beliau tidak diberitahu tentang risiko material sebelum memberikan persetujuan.

Mahkamah Persekutuan membuat perbezaan yang penting:

• Bagi diagnosis dan rawatan: ujian Bolam-Bolitho terus terpakai.

• Bagi kewajipan menasihati pesakit tentang risiko: ujian Mahkamah Tinggi Australia dalam Rogers v Whitaker (1992) 175 CLR 479 terpakai. Doktor mesti mendedahkan sebarang "risiko material", iaitu risiko yang akan dianggap penting oleh orang yang munasabah di kedudukan pesakit, ATAU risiko yang doktor tahu atau sepatutnya tahu akan dianggap penting oleh pesakit tertentu itu.

Ini ialah ujian berpusatkan pesakit (atau "pesakit berhemat"). Ia meluaskan dengan ketara kewajipan doktor untuk memaklumkan.

Maknanya bagi pesakit di Malaysia (2026)

Jika anda tidak diberitahu tentang risiko material sebelum sesuatu prosedur, dan risiko itu berlaku, tuntutan anda di bawah Foo Fio Na mungkin lebih kukuh. Contohnya:

• Pembedahan tanpa pendedahan risiko lumpuh: sama terus dengan kes Foo Fio Na sendiri.

• Prosedur kosmetik tanpa pendedahan risiko parut atau jangkitan.

• Preskripsi tanpa pendedahan risiko interaksi ubat: amat relevan bagi pesakit warga emas yang mengambil pelbagai ubat.

• Intervensi bersalin tanpa amaran yang wajar tentang alternatif pembedahan caesarean.

Namun, bagi kesilapan diagnosis dan rawatan, ujian Bolam-Bolitho masih menghendaki anda menunjukkan bahawa tiada badan pendapat perubatan yang bertanggungjawab akan mengendalikan kes itu seperti yang dilakukan oleh doktor defendan.

Bukti yang anda perlukan untuk membuktikan kecuaian perubatan

• Rekod perubatan: mintanya daripada hospital di bawah seksyen 8 Akta Perlindungan Data Peribadi 2010.

• Laporan pakar bebas: biasanya daripada doktor dalam kepakaran yang sama, selalunya dari luar rangkaian hospital yang sama.

• Pernyataan saksi daripada ahli keluarga yang hadir semasa prosedur atau proses persetujuan.

• Borang persetujuan yang ditandatangani: kes Foo Fio Na bergantung pada apa yang sebenarnya didedahkan, bukan sekadar apa yang ditandatangani.

• Pembuktian kausasi: membuktikan bahawa kecuaian (bukan keadaan asal) yang menyebabkan kecederaan.

Had masa: Akta Had Masa 1953

Tuntutan kecuaian perubatan di Malaysia dikawal oleh Akta Had Masa 1953:

• Seksyen 6(1)(a): enam tahun dari tarikh kausa tindakan terakru. Inilah tempoh yang terpakai bagi tuntutan kecuaian perubatan yang melibatkan kecederaan diri.

• Seksyen 6A (ditambah oleh Akta Had Masa (Pindaan) 2018, berkuat kuasa 1 September 2019): tiga tahun dari tarikh pengetahuan, dengan had mutlak 15 tahun, tetapi hanya bagi tuntutan kecuaian yang tidak melibatkan kecederaan diri. Ia tidak melanjutkan tempoh bagi tuntutan kecederaan diri.

Bila kausa tindakan terakru bergantung pada fakta dan sering dipertikaikan, jadi semak tarikh anda dengan peguam lebih awal.

Bagaimana Chris & Partners membantu

Saya Dr Chee Hui Bing, doktor perubatan bertauliah dan Peguam Bela dan Peguam Cara Mahkamah Tinggi Malaya. Gabungan ini bermakna saya boleh membaca rekod perubatan, mengenal pasti penyimpangan daripada amalan klinikal, dan menterjemahkannya kepada tuntutan undang-undang yang difahami mahkamah.

Untuk maklumat lanjut tentang kecuaian perubatan, lihat halaman amalan Kecuaian Perubatan kami.

Berkaitan

• Peguam Kecuaian Perubatan Malaysia (halaman amalan)

• Tuntutan Salah Diagnosis Malaysia

• Kecuaian Pembedahan Malaysia

• Tuntutan Kecederaan Kelahiran Malaysia