Keputusan Kes Tikaman Sekolah Bandar Utama: Seksyen 84 Kanun Keseksaan Diterangkan

Pada 14 September 2026, Mahkamah Tinggi di Shah Alam membebaskan seorang remaja atas pertuduhan membunuh seorang pelajar berusia 16 tahun di sebuah sekolah menengah di Bandar Utama, Petaling Jaya, selepas mendapati bahawa tertuduh tidak sempurna akal ketika perbuatan itu dilakukan. Perintah yang sama menghantar tertuduh ke hospital psikiatri untuk tempoh yang tidak ditetapkan oleh mana-mana mahkamah.

Ramai yang membaca "dilepaskan dan dibebaskan" sebagai bermakna tertuduh bebas. Itu bukan apa yang dilakukan perintah itu. Simpati kami bersama keluarga mangsa, yang kehilangannya tidak dapat dipulihkan oleh mana-mana perintah mahkamah.

Bagaimana kes itu sampai ke Mahkamah Tinggi

Insiden itu berlaku pada 14 Oktober 2025. Tertuduh, rakan sekolah yang ketika itu berusia 14 tahun, dituduh pada 22 Oktober 2025 di Mahkamah Majistret Petaling Jaya atas pembunuhan di bawah seksyen 302 Kanun Keseksaan. Tiada pengakuan direkodkan, dan tertuduh dihantar untuk pemerhatian psikiatri di bawah seksyen 342 Kanun Tatacara Jenayah (KTJ).

Seksyen 342 bertanya sama ada tertuduh pada masa itu mampu membuat pembelaan. Pada 16 Januari 2026, mahkamah dimaklumkan bahawa tertuduh layak untuk dibicarakan, jadi ini tidak pernah merupakan kes tidak layak untuk membuat pengakuan. Kes itu dipindahkan ke Mahkamah Tinggi Shah Alam pada 30 Januari 2026, dan tertuduh mengaku tidak bersalah pada 12 Februari 2026.

Perbicaraan penuh bermula pada 3 Ogos 2026 di hadapan Hakim Adlin Abdul Majid, secara tertutup kerana tertuduh ialah kanak-kanak. Pada 13 Ogos 2026, selepas 11 saksi pendakwaan, mahkamah mendapati kes prima facie (keterangan yang mewajarkan sabitan jika tidak dijawab) dan memanggil pembelaan. Dua saksi pembelaan memberi keterangan: tertuduh, dan seorang pakar perunding psikiatri forensik dari hospital tempat tertuduh diperhatikan.

Perintah yang dibuat pada 14 September 2026

Menurut laporan akhbar, keterangan psikiatri ialah tertuduh menghidap penyakit psikotik yang teruk, dilaporkan sebagai skizofrenia, dengan delusi dan halusinasi. Pendakwaan dilaporkan tidak mempertikaikan diagnosis itu; apa yang dipertikaikan ialah sama ada penyakit itu menghapuskan tanggungjawab jenayah di sisi undang-undang. Hakim mendapati bahawa pembelaan telah membuktikan keadaan perubatan itu dan ia merupakan ketidakwarasan undang-undang di bawah seksyen 84 Kanun Keseksaan.

Tertuduh dilepaskan dan dibebaskan daripada pertuduhan membunuh, dan diperintahkan ditahan dan dirawat di Hospital Bahagia Ulu Kinta untuk tempoh yang akan diluluskan oleh Sultan Selangor, digambarkan dalam laporan lain sebagai tahanan selama diperkenankan oleh Sultan. Beberapa media melaporkan bahawa perintah itu dibuat di bawah seksyen 348 KTJ. Kami belum melihat alasan bertulis.

Keputusan istimewa, bukan pembebasan biasa

Seksyen 84 melepaskan seseorang daripada liabiliti jenayah jika, ketika perbuatan itu dilakukan dan oleh sebab ketidaksempurnaan akal, orang itu tidak dapat mengetahui sifat perbuatan itu, atau bahawa ia salah atau bertentangan dengan undang-undang. Diagnosis semata-mata tidak memenuhi ujian itu. Dalam PP v Mohd Rozani Yahaya [2025] 1 MLRA 203, Mahkamah Persekutuan menerangkan pendekatan dua peringkat: ketidakwarasan perubatan ialah perkara bagi pakar, ketidakwarasan undang-undang bagi mahkamah, dan orang yang mempunyai penyakit mental tidak secara automatik dikecualikan daripada tanggungjawab. Beban membuktikan pembelaan itu terletak pada tertuduh, atas imbangan kebarangkalian.

Apabila pembelaan berjaya, KTJ tidak menganggap hasilnya sebagai pembebasan biasa. Seksyen 347 menghendaki dapatan menyatakan secara khusus sama ada tertuduh melakukan perbuatan itu. Jika ya, seksyen 348 menghendaki mahkamah memerintahkan jagaan selamat dan melaporkan kes itu kepada Raja, yang boleh memerintahkan kurungan di hospital psikiatri selama diperkenankan oleh Raja. Kami menerangkan seksyen 347 sebagai apa yang dikehendaki Kanun; laporan akhbar tidak merekodkan bagaimana dapatan itu dinyatakan.

Berapa lama tahanan dan siapa memutuskan pelepasan

Tahanan di bawah seksyen 348 tiada tarikh tamat. Ia bukan hukuman, dan mungkin lebih pendek atau lebih panjang daripada tempoh penjara yang tetap. Di bawah seksyen 350 dan 351 KTJ, pelepasan bergantung pada perakuan oleh pelawat dan pegawai perubatan hospital, dan seseorang boleh diserahkan kepada jagaan saudara atau sahabat yang memberikan jaminan. Keputusan terletak pada Raja, bukan mahkamah bicara.

Mengapa laluan Akta Kanak-Kanak berbeza

Sesetengah laporan juga merujuk kepada seksyen 97 Akta Kanak-Kanak 2001, yang terpakai apabila kanak-kanak disabitkan atas kesalahan yang boleh dihukum mati: hukuman mati tidak boleh dijatuhkan, dan kanak-kanak itu sebaliknya ditahan selama diperkenankan oleh Raja, tertakluk kepada semakan berkala. Di sini tiada sabitan. Tahanan di sini berpunca daripada pembebasan atas ketidakwarasan di bawah KTJ. Kedua-dua laluan tidak tentu tempohnya, tetapi asas undang-undang dan laluan kepada pelepasan berbeza.

Siapa boleh merayu, dan kedudukan setakat 19 September 2026

Keluarga mangsa secara terbuka menggesa Jabatan Peguam Negara (AGC) merayu, dan tokoh awam meminta AGC menjelaskan pendiriannya kepada keluarga. Keluarga mangsa tiada hak rayuan bebas. Di bawah Perkara 145(3) Perlembagaan Persekutuan, Peguam Negara, sebagai Pendakwa Raya, mengawal prosiding jenayah, dan hanya Pendakwa Raya boleh merayu terhadap pembebasan ini ke Mahkamah Rayuan.

Setakat 19 September 2026, tiada keputusan AGC dilaporkan. Laporan akhbar menyatakan tempoh untuk memfailkan notis rayuan ialah 14 hari, berjalan sehingga kira-kira 28 September 2026. Kami tidak menyatakan pandangan sama ada rayuan patut difailkan atau tentang ketepatan keputusan itu.

Apa yang patut diambil pembaca daripada keputusan ini

• Pembebasan di bawah seksyen 84 bermakna tidak bertanggungjawab secara jenayah. Ia tidak bermakna dilepaskan.

• Tahanan selama diperkenankan oleh Raja tiada tamat yang tetap; pelepasan bergantung pada perakuan perubatan dan Raja.

• Diagnosis semata-mata bukan pembelaan. Mahkamah mesti berpuas hati tentang ketidakwarasan undang-undang atas imbangan kebarangkalian.

• Hanya Pendakwa Raya boleh merayu; keluarga mangsa tidak boleh.

• Tertuduh ialah kanak-kanak: seksyen 15 Akta Kanak-Kanak 2001 menyekat publisiti yang mengenal pasti, dan pihak berkuasa telah memberi amaran agar tidak berkongsi imej kanak-kanak bawah umur itu dalam talian.

Autoriti dan sumber

• PP v Mohd Rozani Yahaya [2025] 1 MLRA 203 (Mahkamah Persekutuan, 21 Oktober 2024)

• Kanun Keseksaan, seksyen 84 dan 302; Kanun Tatacara Jenayah, seksyen 342, 347, 348, 350 dan 351

• Akta Kanak-Kanak 2001, seksyen 15 dan 97; Perlembagaan Persekutuan, Perkara 145(3)

• Bernama, 22 Oktober 2025 dan 26 Ogos 2026; Malay Mail, 16 Januari, 3 Ogos dan 14 September 2026; The Star, 13 Ogos dan 17 September 2026

• Malaysiakini, The Sun, Sin Chew Daily dan RTM, 14 September 2026; The Sun dan Oriental Daily, 15 September 2026; The Vibes, September 2026

Artikel ini maklumat undang-undang am sahaja dan terkini setakat 19 September 2026. Ia bukan nasihat undang-undang dan tidak mewujudkan hubungan peguam cara-anak guam. Keputusan mahkamah boleh dirayu dan undang-undang boleh berubah; sila dapatkan nasihat tentang keadaan anda sendiri. — Tetuan Chris & Partners

Konsultasi

• Hubungi kami